Babble, yayın etiği ilkelerinde Yayın Etiği Komitesinin (COPE) yönergelerini izler. Babble’da yayımlanan her makale, çalışmanın hazırlanmasında araştırma ve yayın etiğine uyulduğunu belirten bir beyan içerir.
Yazarlar
- Yazarlar, makalenin özgün olduğunu, başka bir yerde yayımlanmadığını ve başka bir dergide değerlendirme sürecinde bulunmadığını beyan eder.
- Makaleye önemli katkı yapan herkes yazar olarak gösterilir; katkısı yazarlık düzeyinde olmayanlar teşekkür bölümünde anılır. Birden çok yazarlı makalelerde her yazarın katkısı makalenin sonundaki beyanlarda belirtilir.
- Yazarlar, makalede kullanılan görsellerin ve üçüncü kişilere ait diğer malzemelerin yayın iznini alır; her görselin künyesini ve hak sahibini belirtir.
- Yazarlar, çalışmayla ilgili çıkar çatışmalarını ve aldıkları destekleri makalenin sonundaki beyanlarda açıklar.
- Yayımlanmış makalesinde önemli bir hata fark eden yazar editöre bildirir; editör gerektiğinde düzeltme ya da geri çekme bildirimi yayımlar.
Etik Kurul İzni
Aşağıdaki araştırmalar için etik kurul izni alınması zorunludur:
- anket, mülakat, odak grup çalışması, gözlem, deney ya da görüşme teknikleriyle katılımcılardan veri toplanan nitel ya da nicel bütün araştırmalar;
- insanların ya da hayvanların (materyal ve veriler dâhil) deneysel ya da başka bilimsel amaçlarla kullanıldığı araştırmalar;
- insanlar üzerinde yapılan klinik araştırmalar ve hayvanlar üzerinde yapılan araştırmalar;
- kişisel verilerin korunması mevzuatı gereğince izin gerektiren geriye dönük (retrospektif) çalışmalar.
Etik kurul izni alınan çalışmalarda iznin alındığı kurul, karar tarihi ve sayısı yöntem bölümünde ve makalenin ilk ya da son sayfasında belirtilir; izin gerektirmeyen çalışmalarda bu durum makalede açıkça yazılır. Başkalarına ait ölçek, anket ve fotoğrafların kullanımı için sahiplerinden izin alınır ve bu durum makalede belirtilir.
Hakemler
- Hakemler, kendilerine gönderilen makaleyi gizli bir belge olarak değerlendirir, içeriğini başkalarıyla paylaşmaz ve kendi çalışmalarında kullanmaz.
- Yazarla çıkar çatışması olan hakem değerlendirmeyi üstlenmez ve durumu editöre bildirir.
- Değerlendirmeler nesnel, gerekçeli ve yapıcı olmalıdır.
Editörler
- Editörler makaleleri yalnızca bilimsel niteliklerine ve derginin kapsamına uygunluklarına göre değerlendirir; yazarların kimliği, kurumu, uyruğu, inancı ya da cinsiyeti kararlarını etkilemez.
- Yazarlarıyla çıkar çatışması olan bir makalenin değerlendirmesini başka bir editöre devreder; danışmanlığını yaptıkları, birlikte yayın yaptıkları ya da aynı araştırma projesinde çalıştıkları kişilerin makalelerini üstlenmez.
- Yayın Kurulu üyeleri Babble’a yazar olarak makale gönderebilir. Böyle bir makalenin değerlendirmesini yazarla bağlantısı olmayan bir editör ya da bir Danışma Kurulu üyesi yürütür; yazar olan editör kendi makalesinin sürecine hiçbir aşamada erişemez.
- Bir ciltte yayımlanan makalelerin en çok dörtte birinin yazarları arasında Babble’ın bir editörü, kurul üyesi ya da hakemi bulunabilir.
Yapay Zekâ Kullanımı
- Yapay zekâ araçları yazar olarak gösterilemez; makalenin içeriğinden ve doğruluğundan yazarlar sorumludur.
- Metnin hazırlanmasında, çevirisinde ya da dil düzeltisinde üretken yapay zekâ araçlarından yararlanıldıysa, kullanılan araç ve kullanım amacı makalenin sonundaki beyanlarda belirtilir.
- Yapay zekâyla üretilmiş görseller, makalenin konusu olmadıkça kullanılmaz; kullanıldıklarında görselin künyesinde belirtilir.
- Hakemler ve editörler, gizlilik gereği, değerlendirdikleri makaleleri ve raporlarını üretken yapay zekâ araçlarına yüklemez.
İntihal
Bütün gönderimler ön incelemede benzerlik tarama yazılımıyla taranır ve tarama raporu editörce yorumlanır. Kaynak gösterilmeden alınmış metin ya da görsel içeren makaleler değerlendirmeye alınmaz. İntihal, veri uydurma ya da çarpıtma ve çift yayın şüphesinde editörler COPE akış şemalarını izler.
Düzeltme, Geri Çekme ve Endişe Bildirimi
Yayımlanmış bir makalede sonuçları etkileyen bir hata saptandığında düzeltme yayımlanır. İntihal, veri uydurma, çift yayın ya da başka bir ciddi etik ihlal kanıtlandığında makale COPE’un geri çekme yönergelerine göre geri çekilir; geri çekilen makale, geri çekme bildirimiyle birlikte sitede kalır. İnceleme sürerken gerekirse bir endişe bildirimi yayımlanır.
İtiraz ve Şikâyet
- Yazarlar bir karara, kararın bildirilmesinden sonraki otuz gün içinde gerekçeli bir yazıyla itiraz edebilir. İtirazı, ilk karara katılmamış bir editör ya da bir Danışma Kurulu üyesi inceler ve sonuç yazara bildirilir.
- Dergiyle ilgili etik şikâyetler, İletişim sayfasındaki adres üzerinden etik editörüne iletilir ve COPE yönergelerine göre incelenir.
